Då er vi i gang – på ein måte

Som eg skreiv i juni, er eg altså tilbake som norsklærar. Eg skal dela dei ti norsktimane i 3MK med ein kollega. Dessverre er kollegaen min i streik nett no, så det vert berre mine fire timar i veka for elevane. Vi må venta på at streiken er over med å legga langsiktige planar og fordela arbeid, etc. Men elevane og eg må jo begynna! I dag har elevane oppretta norskblogg. Den skal dei bruka til å dokumentera det vi gjer i norsktimane. Målgruppa er andre elevar i Norge, og norsklærarane deira. Dei har bestemt plattform, design etc sjølve, og alle har fulle rettar til å jobba med bloggen. Eg godkjenner ikkje før dei publiserer, dette er deira blogg. Det skal gå på omgang i klassen kven som har ansvaret for å dokumentera på bloggen. I dag har vi jobba med å få oversyn over det dei hugsar om norgeshistoria, for når ein kjem på påbygg, er det lenge sida ein har hatt historie. Vi brukte 3 klokketimar på arbeidet. Meir om arbeidet finn de sjølvsagt på bloggen! Spørsmål og kommentarar er svært velkomne – og norsklærarar: Del med elevane dykkar.

Advertisements

Min fagleg-pedagogiske dag 2.0

I dag er det fagleg-pedagogisk dag på Universitetet i Bergen. Dagen er ein tradisjon, alltid første fredag i februar, og lærarar frå heile Vestlandet strøymer til for å gå på førelesingar og treffa gamle kjente. Eg likar denne dagen veldig godt. Det passar meg ypperleg å sitja på førelesing og høyra på interessante føredrag, og det er alltid gøy å treffa gamle studiekameratar. Men i dag vart eg heime. Eg hadde gledd meg til to dobbelførelesingar v. Håkan Rydving om samisk religion, kultur og språk, emne eg kan altfor lite om. Dessutan har eg høyrt så mykje fint om Rydving. Diverre vart førelesingane avlyst. Eg blei skikkeleg lei meg når eg fann det ut i går, og sjølv om eg la ein plan med andre førelesingar, kjente eg at motivasjonen var vekke. I dag tidleg slo det meg: Kva om eg brukar dagen på artiklar og føredrag på nettet? Eg har så mykje eg skulle ha høyrt og lese, og eg har ikkje tid til å fordjupa meg i dette på ein vanleg dag på jobb. Eg kontakta avdelingsleiar og fekk klarsignal.

Eg starta dagen med å lesa «A vision of Students Today (& What Teachers Must Do)» av Michael Wesch. Eg tagga artikkelen på Diigo, slik at eg kunne understreka og ta notat undervegs, og få tilgang til andre sine understrekingar og notat. Slik kan eg også dele artikkelen med dei som er i nettverk med meg på Diigo. Eg har også merka artikkelen i Delicious, og slik delt han med nettverket mitt der. Du finn også bokmerka mine på den offentlege netvibes-sida mi.

Denne artikkelen føl opp videoen «A Vision of Students Today», som har vore ein stor hit på YouTube, og skapt mykje diskusjon. Det kan vera hardt, nesten vondt, å ta innover seg både videoen og artikkelen, fordi Wesch stiller heilt grunnleggjande spørsmål om kva læringssyn utdanningsinstitusjonane våre har – der vi tviheld på eit rom som signaliserer at «information is scarce and hard to find», og der det er ei stemme som gjeld – og som sit med kunnskapen. Han tek også opp at gjennom år har vi umedvite lært elevane og studentane våre «The getting by game», der det er om å gjera å gjera/lesa minst mogleg med best mogleg resultat – dette sitatet seier det meste: «Our students are so alienated by education that they are trying to sneak right past it». Fusk er jo den ultimate øvinga i dette spelet. Korleis kan vi leva med at det å læra ikkje er det viktigaste for elevane våre i utdanninga deira? Slik har det jo vore lenge, men det vert så tydeleg no, når PC’ane er her, informasjonen er meir enn tilgjengeleg, den er overveldane, og elevane er alle andre stader mentalt enn i rommet, saman med deg. Wesch meiner det fins løysingar på problema: «Fortunately, the solution is simple. We don’t have to tear the walls down. We just have to stop pretending that the walls separate us from the world, and begin working with students in the pursuit of answers to real and relevant questions.» Han ynskjer nedbygging av faggrenser og meir arbeid med spørsmål som elevane finn relevante i liva sine, og han meiner vi kan ta i bruk teknologien for å få dette til. Dei som ynskjer å vita meir om dette, kan sjå videoen «A Portal to Media Literacy» som viser korleis han gjer dette.

Eg vart på Britannica Blog ei stund til. Howard Rheingholds artikkel «R.I.P.: Lectures, Notes, and Tests (Scrapping the Old Ways)» var ein glimrande oppfølgjar til Wesch. Han fortel om korleis han har undervist sin klasse (Berkeley), ved bruk av bloggar, forum, wikis. Det er flott å lesa ei så konkret skildring av korleis ein kan gjera det. Han lar grupper på tre studentar undervise dei andre, etter eit opplegg som verkar svært godt. Eg trur det er mogleg å overføra dette til mitt klasserom i litt mindre skala. Ein ting som han poengterer i artikkelen, er at ein av dei viktigaste tinga å utvikle hos studentane, er «mindfulness», eg trur vi kan omsetja med medvit, om bruken av laptops blant anna. Når ei gruppe underviser er det berre dei i gruppa som skal ha oppe PC’ane, ikkje dei andre.

Før eg forlot Britannica Blog, tagga eg ein del andre artiklar i delicious og diigo, for å kunna koma tilbake til dei. Så trengte eg ein pause, tok meg ein tur innom Twitter, men der var det ikkje mykje aktivitet nett då, så eg åt litt lunsj i ro og fred og tenkte at nett no er det kjekkare i kantina på Sydneshaugen, heilt klart.

Så gjekk eg til bloggen til Will Richardson, for endeleg å sjå intervjuet han gjorde med Rheingold for nokre veker sidan. Det er ein time langt, så tidlegare forsøk har vortne avbrotne. Trass i litt dårleg kvalitet på opptaket, var det vel verdt tida. I løpet av samtalen er dei innom mange sider ved sosial web nytta i utdanning, og eg trur eg vil avgrensa meg til å skriva litt om det som eg festa meg ved umiddelbart. I starten av samtalen snakkar dei om «tuning» av sosial web. Det inneber at vi gjer nett-tenestene og nettsamfunna personlege, at vi vel ut og stiller inn slik at vi har mest mogleg nytte av dei. Rheingold nyttar Twitter som døme – måten ein vel ut kven ein vil følgja på Twitter etter kven ein får noko igjen for å følgja, dei som postar om ting ein sjølv er interessert i. Dette syns eg er eit spennande tema, eg trur læring på nettet i høg grad handlar om dette: Vi vel ut og spesialiserer lesinga vår og bidraga våre, noko som er blitt mykje lettare med RSS-teknologien. Vi vil velgja sjølve når og kvar og kva vi skal lese og lære og kven vi vil lære det saman med. Viktige spørsmål i samband med dette er jo – er elevane også slik? Og kva med skulen då? Der er det ytre krefter som bestemmer når ein skal lese kva og kven ein skal lære med. Og eit anna viktig spørsmål – kva med det generelle og allmenne opp i dette? Det er mange ting elevar ikkje er spesielt interessert i, som dei absolutt treng å kunna noko om, fordi det er viktig for demokratiet og samfunnet. Cluet er vel at vi må gjera desse emna relevante for elevane.

Oppsummering av min eigen, «tuna» fagleg-pedagogiske dag: Det beste var Rheingold sin artikkel, fordi eg fekk denne konkrete skildringa av korleis han organiserte studentane sine. Wesch kjenner eg frå før, og veit at eg syns han er ein viktig mann å lytte til. Det fekk eg stadfesta i artikkelen. Rheingold og Richardson genererer ein del tankar hjå meg som eg nok kjem tilbake til. Det er fint å bruke tid på å blogge om dagen, fordi eg sjølv lærer mykje av å måtta formulera meg, og fordi eg syns eg har ei plikt til å dele det eg les og ser med andre. Eit poeng med denne bloggposten har også vore å demonstrera korleis læring på nettet kan føregå, det handlar om å finne stoffet, det skjer gjerne via andre sine lenker, det handlar om å lese og dele det vidare via delicious og diigo, og det handlar om å reflektere over det eg har lært på bloggen. Er eg heldig, går prosessen vidare med kommentarar og diskusjon.

Vil eg berre lære på denne måten framover? Niks, eg vil gjerne vera saman med andre og samtale, eg vil gjerne høyra ekspertar «live» på fagleg-pedagogisk dag. Men eg vedgår at med alle dei interessante menneska, diskusjonane og refleksjonane eg finn på nettet, vert dette ein viktigare og viktigare læringsarena for meg. Kanskje eg vert meir kritisk til kva eg vil høyra og lesa når tilbodet er så stort? Og då var vi tilbake til elevane…

Men lunsjen var litt stusseleg.

Kva skal eg blogge om?

Som norsklærar veit eg at det er lettare å skriva ein god tekst dersom du veit kven om skal lesa han. Ein må ha medvit om mottakaren, som det heiter så fint. Når ein bloggar, er ikkje dette medvitet til stades på same måten som i ved annan tekstproduksjon. Ein har ein slags aning om kven som les, men ein veit det ikkje heilt. Eg trur likevel ein ikkje klarar å lata vera å sjå føre seg ein mottakar når ein skriv. Når eg ser litt tilbake på blogginnlegga mine, ser eg at det er veldig ulikt kven eg skriv for. I grove trekk er det to grupper: Lærarane på skulen min, og dei som eg snakkar med på Twitter, les bloggane til, rett og slett dei eg reknar som del av nettverket mitt. I utgangspunktet er denne bloggen tenkt til lærarane på skulen min, som ein del av det arbeidet eg skal gjera – hjelpa til med den pedagogiske bruken av IKT. Eg tenkjer meg at skildringar av det eg gjer i timane, refleksjonar omkring kvifor og korleis, kan vera med på å hjelpa andre. Like eins prøver eg å tipsa om ulike 2.0 verktøy, men eg ser at eg ikkje har vore så veldig flink til det. Det er lett å bli fagspesifikk, eg er no ein gong norsk- og engelsklærar. Då skriv eg jo sjølvsagt for berre ein del av kollegaene mine, men eg håpar jo at noko av det skal ha overføringsverdi.

Det som er med desse innlegga, er at eg omtrent aldri får kommentarar på dei frå kollegaer, sjølv om eg veit at noko av dei les det. Det er lite motiverande, og eg trur det som har skjedd i løpet av hausten, er at eg får meir respons frå nettverket mitt, og då er det lett å sjå desse menneska for seg som mottakarar i staden for. Men eg veit ikkje om eg har så mykje å tilføra dei, dei fleste er jo mykje lenger komne i pedagogisk bruk av IKT enn eg.

Ein tredje kategori innlegg er dei eg skriv mest for min eigen del, og håpar at nokon skal ha nytte av, sjølv om det ikkje er hovudsaka. Det som er skilnaden på å tenkja høgt på bloggen, og å tenkja høgt i ei privat lærardagbok, er at bloggen er meir disiplinerande. Ein må uttrykkja seg klarare (prøve, i alle fall…) og fullføre resonnementa. Det er nyttig og viktig for eiga utvikling.

Så…kva skal eg blogge om? Og for kven? Og er det noko vits for andre enn meg sjølv? NB! Eg fiskar ikkje etter «Du er så flink, atte», eg vil gjerne ha konstruktive forslag, og gjerne litt kritikk. Bloggsfæren har ein tendens til å bli litt vel koseleg, sikkert fordi vi vil oppmuntra kvarandre til å stå på og fortsetja med blogginga og arbeidet, men no seier eg det: Eg tåler litt motstand!

For ein fantastisk haust det har vore!

331687946_3c1927b213_m1For ei som er grunnleggjande forviten og elskar å lære! Mykje var nytt i august: Nye klassar, nye læreplanar og til dels nye utfordringar, i og med at eg møtte min første klasse med eigne bærbare PC’ar. Sjølv om eg har jobba mykje med problemstillingar knytta til Kunnskapsløftet og IKT i skulen tidlegare, var det godt å endeleg få praksis. Dessutan har dei 20% eg har fått for å jobbe med pedagogisk bruk av IKT vore gull verdt for meg, endeleg har eg fått betre tid til å setja meg ned med PC’en og læra og tenkja. Og kva fann eg? Eit fantastisk nettverk av engasjerte skulefolk som gjerne deler kunnskapen sin med andre, gjennom bloggane sine, delicious, og ikkje minst Twitter. (Les hjå Svend A. Horgen dersom du ikkje har oppdaga Twitter endå!) Dette har vore heilt uvurderleg for meg. Tusen takk til alle!

Ved sidan av dette, har problemstillingar rundt vurdering stått sentralt i haust, både lokalt på skulen, og gjennom arbeidet i FAU-norsk. Kurset Henning Fjørtoft hadde i bruka av rubrikkar og sjekklister, var svært nyttig, og eg har tatt i bruk verktøya. Eg er ikkje nøgd med alt eg gjer, men eg trur eg er på veg framover. Det viktigaste for meg er at vurdering vert knytta til læring, og dermed vert oppfatta både av lærarar og elevar som nyttig å jobba skikkeleg med. Eg ser at det er fleire sider ved arbeidet som gjeld konkretisering av kompetansemål som eg er usikker på, men eg er nøgd med innfallsvinkelen FAU-norsk har hatt til dette, det vi ser erfaringsutveksling lærarane i mellom som eit viktig steg på vegen til felles forståing av læreplanen.

Det er svært spennande å jobba med Vg3 norsk, utfordringane er mange: Skjønnlitterært program, fordjupingsemne, gode vurderingssituasjonar, osb. Kor godt er det ikkje då å ha nettverk også lokalt, både gjennom FAU – takk til Kristine, Marianne og Grethe, og på skulen – takk til Hege, Mona og Anne-Marie!

Det skal bli godt med litt ferie, men eg gler meg til å starta opp att på nyåret også. Eit av måla mine er å koma i gang med meir bruk av 2.0 – verktøy i førsteklassen min. Eg håpar også eg skal få høve til å halda fleire kurs i Web 2.0 for kollegaer, det har vore givande å halda på med. I det heile håpar eg å kunna gjera ein god jobb for fleire av kollegane mine enn dei eg har nådd til no. Eg håpar også bloggen min og IKT-wikien, i tillegg til Netvibes-sida, skal nå fleire i skulesamfunnet vårt og vera til hjelp.

God jul til alle i bloggosfæren, alle Twitrarar, alle lærarar ved KNV! Og andre som måtte forvilla seg inn hit!

Image: «Sweet Sweet Santa, Where’s My Two Front+Teeth?»
http://www.flickr.com/photos/42921300@N00/331687946

Digital variasjon

Den siste veka har det gått ein diskusjon på bloggane til Ingunn, Arne Olav og June om blogging og elevar. Alle er nok einige i at blogging bør bli ein av fleire måtar å lære elevar digital lesing og skriving, men ikkje den einaste. Dette innlegget til Ingunn viser forresten ein flott elevblogg som er eit godt døme på kor godt verktøyet kan fungere for nokre elevar – med ein lærar som gir gode oppgåver.

Mangfald i verktøy og metode er heilt klart noko å streba etter. Vi veit at elevar lærer ulikt, og vi har ikkje noko lang, strålande historie å visa til når det gjeld å legga til rette for anna læring enn den vi sjølve har fått demonstrert i eigen skulegang: Sit i ro og høyr etter, gjer oppgåvene i boka og les leksene. Teoriar kring læringsstilar og læringsstrategiar, og om multiple intelligensar har gjort meg betre til å forstå og sjå dei som ikkje er slik som meg, dei som ikkje har det noko godt med å sitja rett opp og ned og høyra etter. Så er spørsmålet om eg gjer noko med det eg ser og veit. Vel, eg gjer meir enn eg gjorde før, sjølv om eg ikkje er flink nok. Kan ein digitalisert skule hjelpa oss til å leggja endå meir til rette?

Eg trur det. Eg har nettopp laga digitale forteljingar med elevane mine. Det at utstyret no er så lett å bruka og så tilgjengeleg, gjer at noko som tidlegare hadde krevt lang tid og organisering på førehand, kan gjerast raskt. Elevane har kamera i mobilane, eller eigne digitale kamera, og dei har PC’ar med innebygd mikrofon. Dermed tek eg lettare i ferd med denne type opplegg, og eg ser at elevar som likar aktivitet, kastar seg i det med entusiasme. Og dei hjelper kvarandre og lærer seg omtrent heilt på eiga hand redigeringa, om dei aldri har gjort det før. Slik vert IKT eit godt hjelpemiddel til å variera, og slett ikkje det nokre hevdar – noko som passiviserer elevane.

Nokre vil vel seia at ein kan ikkje laga artige animasjonar og digitale forteljingar av alt – og kva lærer dei av dette? Merkeleg haldning eigentleg – ingen spør slik om skriveoppgåver i arbeidsboka. Klassen min har laga digitale forteljingar fordi vi har jobba med komposisjonen i ulike tekstar.

Og no trur eg eg vil læra meg Glogster – og bruka det i engelsken!

Blogg i veg!

Inspirert av gjemmesiden, oppfordrar eg no alle kollegaer til å blogge! Årsakene er lista opp i innlegget til Svend Andreas Horgen, men eg kan godt formulera dei med mine eigne ord. Bloggar du som lærar, får du eit høve til refleksjon kring eiga undervisning som er sunt! I tillegg fører det med seg kontakt med andre, inspirerande kollegaer frå heile landet, og i det ligg det motivasjon og læring!

Som eg skriv i kommentaren til Svend Andreas, er mitt mål no først og fremst å få rektor til å blogge. Eg er sikker på at det hadde vore svært samlande for skulen og motiverande for elevane og lærarane. På bloggen kunne han skriva små innlegg om det han arbeider mest med og er mest oppteken av for tida, spørja elevane om kva dei meinte om saker og ting – og dermed hadde han gjeve alle norsklærarane ein sjanse til å bruka tid på å la elevane skriva kommentar på bloggen til rektor.

Inge – tek du utfordringa?